Zet vandaag jouw volgende groeistap

Binnen drie stappen brengen we je in contact met de expert die past bij jouw vraag.

19 november 2026

Samenwerking tussen Defensie en Limburgse bedrijven versterkt weerbaarheid én economie

De samenwerking tussen Defensie en industrie verandert. Waar Defensie decennialang bij vaste leveranciers bestelde, roept ze ondernemers nu op om zelf met innovaties en capaciteit te komen. En graag snel, met de geopolitieke spanningen in het achterhoofd. Het Maastrichtse bedrijf Guardian Dynamics ontwikkelt samen met Defensie de nieuwe luchtverdedigingsraket Warden, met als doel deze snel in productie te nemen. Deze samenwerking op Limburgse bodem is exemplarisch voor hoe Nederland zijn weerbaarheid versterkt. Dit artikel beschrijft de nieuwe werkwijze, hoe de regio Limburg daarop inspeelt en welk positief effect dat heeft op de economie.

“Lang dacht Nederland: de NAVO is Europa plus Amerika, en Amerika regelt het wel”, zegt Dick Berlijn, generaal buiten dienst en lid van de adviesraad van Guardian Dynamics. “Maar Rusland is agressief, China assertief en op Amerika kunnen we niet meer blind rekenen. Op het gebied van interceptorsystemen, ‘command and control’, satellieten en inlichtingen moeten Europa en Nederland een inhaalslag maken. Dat kan Defensie niet alleen; daarvoor is de innovatiekracht van de industrie nodig. Daarbij kun je denken aan nieuwe bedrijven die nieuwe producten voor Defensie maken, maar ook aan dual-use: civiele producten die ook voor defensiedoelen kunnen dienen.”

Niet alleen de traditionele defensie-industrie, ook startups, technologiebedrijven en de maakindustrie hebben kennis en capaciteit die Defensie nodig heeft. Luchtverdediging is daarvan een sprekend voorbeeld. “Dure, schaarse raketten als Patriots inzetten tegen een Shahed-drone van zo’n 50.000 euro, dat houdt geen land vol”, zegt Berlijn (Guardian Dynamics). “Guardian Dynamics wil bij volledige opschaling 1.000 raketten per maand maken, terwijl traditionele fabrikanten er zo’n 800 à 900 per jaar halen. Snelheid, schaalbaarheid en betaalbaarheid zijn voorwaarden voor succes. Het bedrijf kan snel opschalen, omdat het werkt met een consortium van bedrijven. Zo’n netwerk is tevens weerbaarder dan één fabriek.”

“Snelheid, schaalbaarheid en betaalbaarheid zijn voorwaarden voor succes. Guardian Dynamics kan snel opschalen, omdat het werkt met een consortium van bedrijven”

– Dick Berlijn, generaal buiten dienst en lid van de adviesraad van Guardian Dynamics

Als je doet wat je deed, krijg je wat je kreeg

De noodzakelijke snelheid vraagt om een andere manier van werken. “Als Defensie doet wat ze deed, krijgt ze wat ze kreeg”, zegt Maurits van Os, hoofd Industrie bij het National Armaments Director’s (NAD) Office van het ministerie van Defensie. “Van een gesloten, kleine wereld die het heel goed heeft gedaan met weinig geld, ontwikkelt Defensie zich nu tot een opdrachtgever die veel geld beschikbaar heeft en een hoge urgentie voelt om samen te werken met bedrijven. En we hebben de spullen ‘morgen’ nodig, dus er is weinig tijd om elkaar rustig te leren kennen.”

De grootste verandering: voorheen legde Defensie een duidelijke vraag met een programma van eisen neer, waarop bedrijven reageerden met hun aanbod. “Tegenwoordig werken we met een ‘effectvraag’”, zegt generaal Peter Gielen, voorzitter en bedenker van het samenwerkingsverband GOPIN, dat wil zorgen voor een soepele samenwerking tussen Defensie en industrie in geïntegreerde lucht- en raketverdediging (Integrated Air & Missile Defence). “Dat is voor Defensie zelf ook nieuw. De effectvraag komt voort uit een methode die we bij Defensie in het veld gebruiken: dit is het effect dat we beogen, welke middelen en methoden hebben we nodig om daar te komen? Zo vragen we nu ook bedrijven om mee te denken. We zeggen niet wat ze moeten bouwen, maar welk probleem we willen oplossen. Dat is een omslag.” Bedrijven hoeven het zichzelf daarbij niet moeilijker te maken dan nodig, benadrukt Van Os (NAD Office). “Bij Defensie ontvangen wij de ideeën van ondernemers graag kort en krachtig. Liever twee kantjes A4 en bij interesse snel in gesprek, dan een rapport van tientallen pagina’s over een product dat we uiteindelijk niet nodig blijken te hebben.”

Het oude model van leverancier en eindklant maakt zo plaats voor partnerschap, met langdurige relaties en vroeg commitment. Partnerschap is ook hét toverwoord in het succes van Guardian Dynamics. “Het geheim van Guardian zit niet alleen in een goed product, maar in een diep begrip van wat Defensie nodig heeft, wanneer en hoe”, zegt Berlijn (Guardian Dynamics).
 


“Defensie zegt niet meer wat leveranciers moeten bouwen, maar welk probleem het moet oplossen. Dat is een omslag”

– Peter Gielen, voorzitter en bedenker van het samenwerkingsverband GOPIN

Bruggen tussen twee werelden

Defensie en ondernemers komen uit verschillende werelden en vinden elkaar niet vanzelf. Daarom zijn er nieuwe organisaties die bruggen bouwen en bestaande organisaties die zich opnieuw positioneren. Te beginnen binnen Defensie bij het NAD Office: de spil tussen defensiebeleid en defensie-uitvoering. De National Armaments Director, luitenant-generaal Harold Boekholt, coördineert er het ‘industriepolitieke spel’: met welke landen doet Nederland zaken, wat kan in welke regio en hoe worden de banden met bedrijven versterkt? Binnen het NAD Office zorgt ODIN voor regionale contacten en samenwerking. ODIN beheert een publiek-privaat netwerk voor de koppeling van vraag en aanbod via de Defensie Industrie Teams (DIT’s) in de regio’s van Nederland, waaronder DIT-Limburg. En dan is er GOPIN: Gezamenlijke Ontwikkeling en Productiesamenwerking voor Integrated Air & Missile Defence, onder leiding van generaal Peter Gielen. Hij schetst hoe GOPIN werkt: “Mogelijke partners, zoals bedrijven die elkaar aanvullen in kennis en capaciteit, worden snel aan elkaar gekoppeld en er wordt gewerkt aan testlocaties voor drones en raketten, ook op Defensieterrein. Het is essentieel om de ontwikkeling en productie in Nederland te hebben, met korte lijnen en gebaseerd op vertrouwen.”

Dat deze werkwijze gemeengoed moet worden, onderschrijft het Nationaal Programma Defensie-industrie en Innovatie, dat in november 2026 verschijnt. “Ecosystemen zijn er al, die moeten we voeden”, zegt Van Os (NAD Office). “Het voordeel is dat de regionale ontwikkelingsmaatschappijen, zoals LIOF, goed zijn in het optuigen van samenwerkingsverbanden. LIOF zit in de haarvaten van de regio met kennis en een relevant netwerk.” Mede daarom is LIOF onderdeel van DIT-Limburg, dat voor innovatie nauw samenwerkt met de MINDbase op de Brightlands Chemelot Campus in Geleen. In iedere regio zijn de regionale ontwikkelingsmaatschappijen (ROM’s) aangesloten bij de DIT’s.
 


“Het is essentieel om ontwikkeling en productie in Nederland te hebben. Bedrijven worden snel aan elkaar gekoppeld en er wordt gewerkt aan testlocaties, ook op Defensieterrein.”

– Peter Gielen, voorzitter en bedenker van het samenwerkingsverband GOPIN


“De openlijke interesse van Defensie in de Warden-raket biedt LIOF en andere financiers het vertrouwen om in Guardian Dynamics te investeren”

– Roy Golsteijn, ecosysteemontwikkelaar defensie bij LIOF

Van goed idee naar order

Hoe die keten in de praktijk werkt, laat Guardian Dynamics zien. Menno Smeelen, vanuit ODIN regiocoördinator van Defensie Industrie Team (DIT) - Limburg, wees oprichter Saulo Waardenburg de weg. “Ik wist dat Guardian zocht naar een manier om tot productie op grote schaal te komen. Dat is een vraag die ik vaker zie bij startups en kleinere teams.” DIT-Limburg attendeerde Waardenburg op risico’s en uitdagingen in de ontwikkeling en verwees hem naar de waardevolle potentiële landelijke samenwerkingspartners binnen GOPIN die hem konden helpen. “Het gaat bij innoveren en opschalen om samenwerken in een krachtig netwerk”, aldus Smeelen. 
Binnen GOPIN vond Waardenburg inderdaad zijn industriële partners, waarmee hij zijn consortium oprichtte. “Zonder MIND, ODIN en GOPIN had het Warden-consortium niet bestaan. GOPIN is de brandstof die alles aan het rollen heeft gebracht”, zegt Waardenburg. “Ik begon bij MIND (Military Innovation by Doing), een innovatieafdeling van het ministerie van Defensie met de MINDbase als loket op de Brightlands Chemelot Campus in Geleen. Door de gesprekken die ik daar had met Menno kwam ik in contact met GOPIN. Via die weg heb ik mijn idee voor de Warden-raket bij Defensie voorgesteld. Inmiddels staan we aan de vooravond van het ondertekenen van een ‘letter of intent’ met Defensie. Dat geeft commitment en benadrukt ons partnerschap. Straks kan ik samen met Defensie aan de tekentafel om de raket verder te ontwikkelen.”

"Met deze intentieverklaring onderzoeken het ministerie van Defensie en Guardian Dynamics de mogelijkheden om een eigen, schaalbare luchtverdedigingscapaciteit te ontwikkelen die bijdraagt aan onze nationale veiligheid. Daarnaast biedt deze samenwerking kansen voor een robuuste, onafhankelijke en lokale toeleveringsketen, de opbouw van hoogwaardige expertise in Nederland  en versterking van onze industriële basis.”

- Staatssecretaris van Defensie Derk Boswijk

Financiële investering is een van de voorwaarden om tot productie en opschaling te komen. Voor de raket van Guardian Dynamics is naar verwachting 50 miljoen euro nodig. Voor medefinancier LIOF was het vertrouwen in Guardian Dynamics er al in een vroege fase, zelfs nog vóór het commitment van Defensie. 


“Zonder MIND, ODIN en GOPIN had het Warden-consortium niet bestaan”

– Saulo Waardenburg, ondernemer Guardian Dynamics en bedenker van de Warden-raket

Weten wat Defensie nodig heeft

Dat Guardian Dynamics zo snel schakelt, heeft volgens Berlijn (Guardian Dynamics) een duidelijke oorzaak: “Zij weten goed wat Defensie nodig heeft. Dat komt mede door de militaire achtergrond van ondernemer Saulo Waardenburg en doordat het een Oekraïens-Nederlands bedrijf is.” Waardenburg reisde naar Oekraïne om te zien wat Europa van de situatie daar kan leren. “Ik zie daar hoe snel ze aan het front innoveren, ook in luchtverdediging. Wij moeten ons hier in Europa ook beschermen tegen dreiging van andere landen. Dat vraagt om nieuwe producten”, zegt Waardenburg. In Oekraïne ontmoette hij zijn Oekraïense compagnon Roman Novozhenov. Zo werd Guardian Dynamics geboren. “Dankzij Roman kunnen we de inzichten die aan het front worden opgedaan benutten voor de ontwikkeling van onze raket hier in Nederland.”
 

Een raket, gebouwd door een netwerk

Die raket is de Warden: een betaalbare luchtverdedigingsraket van zo’n 75.000 euro per stuk. De raket bestrijkt de luchtlaag tussen 3,5 en 20 kilometer hoogte, waarvoor nu geen betaalbare oplossingen bestaan, en is bedoeld als aanvulling op dure Amerikaanse systemen als de Patriot.

Guardian Dynamics is een jong bedrijf: opgericht in 2025 en gevestigd op Maastricht Aachen Airport. Het heeft niet de tientallen engineers in dienst die nodig zijn om een raket als de Warden in korte tijd zelfstandig te ontwikkelen en te produceren. ““Daarvoor hebben we het Warden-consortium opgericht”, zegt Waardenburg. “Guardian Dynamics is de spil en het startpunt van het consortium, en houdt als ‘design authority’ de regie over het ontwerp. Voor de ontwikkeling haakten we partners aan”, zegt Waardenburg (Guardian Dynamics). “Demcon, actief in onder meer semicon, en vaak de stille kracht achter grote innovaties, levert engineeringcapaciteit. TNO brengt kennis, engineeringuren en toegang tot financieringsmogelijkheden in. Ook Axient Systems is betrokken. Jay Kovacs, president en managing director van Axient Systems: “Ons consortium draait om strategische samenwerking. Iedere partner brengt unieke expertise in die elkaar aanvult en het team versterkt. Axient Systems versnelt met modellering en simulatie de ontwikkeling en het testen en beperkt daarmee risico’s. Onze expertise in commandovoerings- en besturingssystemen zorgt bovendien dat verschillende systemen effectief kunnen samenwerken.”

Daarnaast is er een industrieel cluster van productiebedrijven die onder meer koude montage, warme assemblage, bekabeling en elektronica verzorgen. Zo wordt de Warden-raket in een netwerk gebouwd in plaats van in één fabriek.


“Iedere consortiumpartner brengt unieke expertise en capaciteiten in die elkaar aanvullen en ons als team versterken”

– Jay Kovacs, president en managing director van Axient Systems

Limburg heeft de bouwstenen in huis

De Warden laat zien wat nodig is om defensie-innovatie te versnellen: een ondernemer met initiatief, gespecialiseerde bedrijven, commitment van Defensie en partijen die financiering en opschaling mogelijk maken. Dit succesverhaal toont aan dat er in Limburg economische kansen liggen, waarmee tegelijkertijd de veiligheid en weerbaarheid van Nederland kunnen worden vergroot. “Onze regio beschikt over een sterke maakindustrie, kennis van materialen en chemie, digitalisering en faciliteiten voor ontwikkeling en opschaling. Denk aan de Brightlands-campussen, locaties als Maastricht Aachen Airport en VDL in Born, en de kennisinstellingen, met expertise die aansluit op de technologieën waarop Defensie zich richt: van intelligente systemen en sensoren tot slimme materialen en quantumtechnologie”, zegt Roy Golsteijn (LIOF). “Defensie kan als aanjager en versneller van innovatie in Limburg fungeren. Door concrete technologische vraagstukken, financiering en toegang tot een eerste klant te bieden, kunnen innovaties sneller worden ontwikkeld, gevalideerd en opgeschaald.”

“De kracht van Limburg zit niet alleen in innovatieve bedrijven, maar juist in de combinatie van kennisontwikkeling, experimenteerruimte en industriële productie”, zegt Stephan Satijn, gedeputeerde Economie van de provincie Limburg. “Van de Universiteit Maastricht en de Brightlands-campussen tot de maakindustrie in onze regio: we hebben veel in huis om innovaties daadwerkelijk naar de markt te brengen. Door deze kennis en capaciteit te verbinden aan de vraag van Defensie, ontstaan nieuwe samenwerkingen en economische kansen. Niet alleen voor Defensie, maar ook voor civiele markten.”

Die kansen zijn er bijvoorbeeld bij lichtgewicht materialen en hoogwaardige vezels voor militaire bescherming, die ook in de luchtvaart toepasbaar zijn. Of bij autonome drones, die zowel voor militaire verkenning als voor inspecties van industriële installaties worden ingezet. 


“De kracht van Limburg zit niet alleen in innovatieve bedrijven, maar juist in de combinatie van kennisontwikkeling, experimenteerruimte en industriële productie”

– Stephan Satijn, gedeputeerde Economie van de provincie Limburg

Van potentie naar economische kracht

Met het Warden-model laat Limburg zien dat het de nieuwe werkwijze van Defensie begrijpt en omarmt. Deze aanpak is herhaalbaar, voor Guardian Dynamics zelf en voor andere bedrijven. “Guardian heeft het recept, en we zouden het op verschillende plekken kunnen optuigen”, zegt Waardenburg (Guardian Dynamics). “Wij hebben de blauwdruk en het overzicht, en zijn verantwoordelijk richting Defensie. De consortiumpartners zijn onderaannemers.” Van Os (NAD Office) ziet ook kansen voor bedrijven die nu nog civiele producten en diensten leveren. “We hebben ook partijen nodig die kunnen repareren, updates doorvoeren, materieel weer het veld in krijgen of opschalen. Dat noemen we voortzettingskracht.”


LIOF brengt in kaart welke Limburgse bedrijven al voor Defensie werken, welke dat willen en wie daarvoor welke kennis en capaciteit in huis heeft. “Dat is heel waardevol”, zegt Van Os (NAD Office). “De breedte van de economie die je kunt inzetten, bepaalt of we de krijgsmacht zonder ongewenste afhankelijkheid van andere landen de beste spullen kunnen geven. Technologie moet je niet alleen hebben, je moet ze ook kunnen opschalen.” 
En dan het geld. Iedere fase, van ontwikkelen en testen tot produceren en opschalen, vraagt om kapitaal. Voor opschaling is een werkend ecosysteem van Defensie, industrie en investeerders noodzakelijk, gebaseerd op onderling vertrouwen. “Defensie, industrie en investeerders moeten intensief samenwerken. Hoe transparanter Defensie is over de capaciteit die ze nodig heeft, hoe makkelijker investeerders aanhaken”, zegt Berlijn (Guardian Dynamics).
 


“Defensie, industrie en investeerders moeten intensief samenwerken. Hoe transparanter Defensie is over de capaciteit die ze nodig heeft, hoe makkelijker investeerders aanhaken”

– Dick Berlijn (Guardian Dynamics)

Juist in de vroege fase, als private financiers nog terughoudend zijn, kan LIOF het verschil maken. “We verbinden bedrijven aan partners en aan kapitaal”, zegt Robbert Koldenhof, algemeen directeur van LIOF. “Met onder meer het Limburg Startup Capital Fund, het Brightlands Future Fonds en het SecFund, aangevuld met investeerders zoals Invest-NL en Keen Venture Partners, zijn er financieringsroutes voor verschillende groeifasen. LIOF heeft een netwerk van investeerders en kan daarmee voorzien in een multiplier: van iedere euro waarmee Defensie zich aan een product committeert, kunnen wij er drie, vier of vijf maken. Wil je dat goede ideeën snel een product opleveren, dan moet er worden geïnvesteerd.” Precies daar hoopt Defensie op. Van Os (NAD Office): “Dit is de manier van werken die ervoor zorgt dat Defensie snel producten kan bestellen voor de veiligheid van Nederland.”

Tekst: Mirjam van Huet, MCM tekst

“Het verschil wordt niet gemaakt door één bedrijf of één investering, maar wanneer technologie, maakindustrie, kapitaal en de vraag van Defensie samenkomen. Zo bouwen we in Limburg aan duurzame economische kracht, met nieuwe bedrijvigheid, kennis en werkgelegenheid.”

– Robbert Koldenhof, algemeen directeur van LIOF

Deel deze pagina

Terug naar nieuwsoverzicht

Meer weten?

Contactgegevens opslaan (vcard)
Bel me terug
Bedankt, wij nemen zo snel mogelijk contact op.
Naam:
E-mail:
Telefoon:
Bedrijfsnaam:


LIOF nieuws

Altijd op de hoogte zijn van nieuwe ontwikkelingen, trends en events die interessant zijn voor ondernemend Limburg?